Skip to main content

Posts

Showing posts from August, 2007

RIGNAS

i.
"RIGRIGNASEN dagiti loko nga ubbing dagiti pagayen,” naitanamitim ni Bayang iti pannakasirpatna kadagiti uppat nga ubbing nga agtartaray iti kapagayanna iti lungog.

Iti pagtugtugawanna a kalapaw, natibong ti panagdengegna iti garikgik ken katawa dagitoy. Nawaya met a makitana ti pannakaisaplit dagiti nakadumog a dawa kadagiti bakrangda tunggal umaskawda.

Inukradna ti kanawan a dakulapna ket naglagtolagto ti kanigid a tammudona iti kanawan a ramay. Naungap ti bibigna.

“Dinan mauray ti lima nga aldaw,” naitanamitimna manen. Inunor dagiti matana dagiti umamarillon a bulongna a pagay. Sa timmakder ket tinaluntonna ti akin-abagatan a pungto ti kinelleng. Timmaliaw dagiti ubbing idi madlawda ti kaaddana.

“Saan a rummuar iti tengngat’ aldaw ti lawwalawwa. Iti rabii nga agsapotda; no nalamiis ken nasipnget,” naalumamay ti bosesna. Naiturong dagiti matana iti ubing a lalaki nga agpito ti tawenna ken unnat ti buokna.

“Kaing-ingasna latta ti amana,” nayesngawna ket pinadasna a kinarawa ti …

AMA MACARIO

NAKUSNAWEN iti alintatao ni Ama Macario dagiti banag nga adda iti sangona; kasla naabungotan iti asuk ti aglawlawna. Ti laeng nalamiis pay laeng a siray ti lawag-a simmarut kadagiti bulong ti karantiway a logo iti sango ti balay ken mangpaypayong iti beranda a nangipatugawan ni Hilda kenkuana-ti mangap-apros iti kuribetbeten a kudilna ti mangibagbaga kenkuana a kasingsingising pay laeng ti init. Kumutukot ti imnas nga idateng ti salemsem ket sumuknor iti nalabudoy a laslasagna-manipud iti takiag agingga kadagiti dapanna a di met nagdisso iti semento a nakaimulaan tipadapan ti butuabutuag a pagsangsanggiranna.

Matimudnan pay met laeng ti uni dagiti billit-tsina nga agaayam kadagiti sanga ti narukbos a logo ngem kasla maipalpalpayag laengen kenkuana. Agal-allangogan ngem awan ti napatak, a no maminsan, ti waneswes laengen ti angin a lumabas ti kasla mangar-arasaas kenkuana.

Idi pay a kayatna ti umaliwaksay kas ita. Ngem kadagiti naglabas, tunggal gandatenna ti tumakder, agpil…

MADE IN CHINA

Saanen a gagangay kadatayo dagiti damag maipapan kadagiti produkto a naggapu idiay Tsina. Dagiti makan (ania man a maipauneg iti tiyan) a nalaokan kadagiti di koma rumbeng a kanen ti tao a kas iti pormalin. Segun iti pannakatakuat ti Bureau of Foods & Drugs (BFAD) uppat kadagiti nasao a produkto a naggapu iti Tsina ket adda laokna a kas. Kas ammo tay met daytoy ket ar-aramaten dagiti agbalbalsamo tapno malapdan ti dagus nga irurupsa ti bangkay ti maysa a tao.

Sipud idi linuktan ti Tsina ti ridawda kadagiti gangganaet a kapitalista ket nagbakuit met aminen dagitoy a napan iti nasao a pagilian tapno sadiay ket mangipatakderda kadagiti plantada. Maysa nga addang a nangpapintas iti ekonomiada ngem pannakalugi met dagiti dadduma a pagilian gapu iti panagserra dagiti paktoria a di makabael iti panangibagsak presio ti Tsina kadagiti partuatda a produkto. Nalaka ti produktoda ta ti maysa a rason nalaka met ti pangpasueldoda kadagiti agtrabtrabaho iti planta. Maysa a banag nga no idiligmo…